• RAVEEL, vader van DE NIEUWE VISIE werd 85

     

    ROGER RAVEEL: DE NIEUWE VISIE VAN EEN WIJS MAN

     

    België zal geweten hebben dat Roger Raveel 85 geworden is. De jongste vijf jaar zijn Roger en zijn onafscheidelijke Zulma konstant in de belangstelling geweest.
    Naast diverse activiteiten in eigen streek, een tentoonstelling met lijvige monografie in ‘Saint Paul Art Moderne’ in het Franse kunststadje Saint-Paul de Vence, werd Roger zowat overal ten hemel geprezen als de grootste vernieuwer van de Belgische kunst na 1945, de ‘vader’ van ‘De Nieuwe Visie’.

    Of de hommage van zondag 9 juli 2006 in zijn geboortedorp het hoogtepunt was van een unieke en schitterende loopbaan, zal de toekomst uitwijzen. Wij twijfelen er echter aan dat Machelens bekendste inwoner, die op 15 juli jl. 85 werd, op zijn lauweren gaat rusten. Rusten komt immers niet in zijn woordenboek voor. Deze kunstenaar-filosoof heeft nog steeds die glinstering in zijn ogen en de kracht van een jong (veulen) artiest die (dat) zichzelf nog moet bewijzen en laten gelden en daarom de lat steeds hoger legt.
    Nu, het feest mocht er zijn. Alle denkbare prominenten waren aanwezig om rond de symbolische locatie van de oude Leiearm het volksfeest te kleuren.

    Het initiatief ging uit van de Stichting Roger Raveel, geruggensteund door het gemeentebestuur, de VVV Leiestreek, het Machelse Feest- en Cultuurcomité en de ontelbare bewonderaars.

    Na afloop van de feestzitting werden de feestvierders, op initiatief van huisvriend Luc Levrau, vergast op een ‘schilderijenoptocht’, een tableau vivant naar het werk ‘De Schilderijenoptocht’ van 1978 te Machelen , een groot schilderij dat in Arnhem een nieuwe thuis vond, maar tijdelijk het Raveelmuseum siert.

    Volgens ingewijden zei Raveel ooit over dit merkwaardig werk: <Er werd in die periode altijd tegen iemand of iets geprotesteerd. Ik had het niet begrepen op al die malcontenten. Daarom wou ik eens kunstenaars op straat halen. Om de mensen wakker te schudden. Het is mij echter niet gelukt want ik ben geen goeie organisator. Ik heb dan maar dit schilderij gemaakt.>

    De optocht ging, uiteraard, naar de oude Leiearm ofte ‘Machelenput’ waar een replica van het beroemde Leievlot van Raveel werd getoond. Het vaartuig waarmee hij in 1971, met succes, de demping van de oude Leie bestreed. Een publicatie over de oorsprong, de betekenis en het belang van de Leie en uiteraard over Raveels protestactie mocht niet ontbreken.

    Roger Raveel heeft ondanks zijn vele reizen altijd vastgehouden aan zijn thuisdorp Machelen-aan-de-Leie. Hij maakte vooral in de vijftiger en zestiger jaren internationaal naam met authentieke schilderijen van alledaagse voorwerpen en mensen.

    Dichter-essayist Roland Jooris, boezemvriend van Raveel, gaf de strekking een naam.

    In 1967 schreef hij aan de zogenaamde 'Nieuwe Visie' volgende kenmerken toe: 'de blijde sfeer, een verduidelijkende en verhelderende beeldvorming, het spelelement, de humor, de kleur als voornaamste uitdrukkingswapen, de wil om het schilderij te doen uitvloeien in de werkelijkheid, zin voor relativiteit (zowel kunsthistorisch als plastisch), een verbondenheid met de onmiddellijke omgeving, een doorbreken van bestaande esthetiserende categorieën, een beklemtonen van het zichtbare en een neiging tot objectiveren'.

     

    LITERATUUR:

     

    ‘Roger Raveel en de Nieuwe Visie’, is de eersteling (?) van kunst- en cultuurcriticus Marc Ruyters en een eerbetoon aan de kunstenaar in het kader van de festiviteiten rond zijn 85ste verjaardag.

    Het boek over het werk van Raveel, diens kijk op de dingen en zijn verhouding tot het woord, is vooral een schitterend kijkboek geworden, met 600 kleurenillustraties. Daarnaast is in de turf van 456 pagina’s het relaas te vinden van de lange gesprekken die auteur Marc Ruyters voerde met de kunstenaar zelf, maar ook met diens vrienden en bewonderaars Roland Jooris, Hugo Claus en Jan Hoet. Het is een boeiende, leerrijke neerslag van de zienswijze van een immer filosoferende Raveel en van de verhalen van zijn vrienden en geestesgenoten, schitterend neergepend door de taalvaardige recensent Marc Ruyters.

    Na de Ludion uitgave over het ‘Het Grafisch Oeuvre’ van Roger Raveel, in eindredactie van diezelfde Marc Ruyters, is ‘Roger Raveel en De Nieuwe Visie’ opnieuw een schitterend, didactisch-analytisch boek dat verscheen bij uitgeverij Snoeck en te koop ligt in de boekhandel aan de prijs van € 65. Info: Exhibitions International, +32 16 29 69 00

     

    Nu is er ook de Roger Raveelbiografie Een Verschrikkelijk Mooi Leven’ door de Deinse auteur Carlos Alleene. De twee delen vormen de neerslag van urenlange gesprekken in een periode van vijf jaar en bevatten foto's en unieke documenten.

    Alleene had daarbij het voorrecht om als eerste Raveels privé-archief in te kijken.

    In dit lijvig boek, dat talloze foto’s en unieke documenten bevat, wordt niet enkel stilgestaan bij de belangrijkste schilderijen van Raveel, zijn tekeningen en uitgebreid grafisch oeuvre.Ruime aandacht gaat ook uit naar de mens achter de kunstenaar, zijn jarenlange vriendschap met Hugo Claus en dichter Roland Jooris, zijn liefde en zorg voor zijn Zulma en ontmoetingen met Appel en Corneille.

    Voor zijn boek heeft de auteur, nagenoeg vijf jaar, urenlange gesprekken gevoerd met de kunstenaar. Zo bevat deze biografie exclusieve foto’s, nooit eerder gepubliceerde brieven, schetsen, persoonlijke notities en andere memorabilia of curiosa. 

    In meer dan veertig hoofdstukken schetst Carlos Alleene de levensloop van Raveel aan de hand van talloze gebeurtenissen die zijn ontwikkeling als kunstenaar hebben bepaald. Er wordt uiteraard stilgestaan bij het artistiek project Beervelde, de ‘Genesis’ van Hugo Claus en Roger Raveel, zijn verblijf in Italië, zijn deelname aan de Biënnale van Venetië en Documenta in Kassel, zijn acties voor het behoud van de Leiearm in zijn gemeente en de toentertijd vervuilde Brugse reien, zijn muurschilderingen in de kapel van Machelen en in het Oostendse gebouw van het Loodswezen, zijn invloed als leraar op jonge kunstenaars, de bouw van het Raveelmuseum, en de betekenis van de Nieuwe Visie.

    Het boek bevat tot slot ook de gedetailleerde bio-en bibliografie van en over de creatieve en productieve kunstenaar.

    ‘Een verschrikkelijk mooi leven’ is een uitgave van drukkerij-uitgeverij De Muyter, Gentstraat 67, 9800 Deinze. tel. 09 386 11 24. Richtprijs € 125.  

    Info: info@demuyter.be en het Roger Raveelmuseum, Gildestraat 2-8, 9870 Machelen-Zulte, e-mail: rrm@rogerraveelmuseum.be

  • JAN FABRE: UITVOERIG TE KIJK EN TE BOEK

    JAN FABRE ALOM...

     

    <Jan Fabre is de productiefste en meest gediversifieerde kunstenaar die België de laatste decennia kende> zo verklaarde Flor Bex, voormalig directeur van het Antwerps museum voor hedendaagse kunsten, kortweg MUHKA genoemd. Een evidentie als je het hebt over de Antwerpse beeldend kunstenaar, performer, tekenaar, choreograaf en scenarist. Net als wielergod Eddy Merckx: een kannibaal. Vorig jaar was hij aan de eer in het Franse Avignon, als kunstenaar en theatergrootheid. Deze zomer opende hij een tentoonstelling in Dubrovnik en een tweede in Saint Paul de Vence, waar het ‘bronzen oeuvre’ van Fabre werd verzameld, tentoonstelling vergezeld van een begeleidende luxecataloog, ‘Jan Fabre, de bronzen”.

    Daarenboven werden onlangs in het Antwerpse Museum voor Schone Kunsten twee lijvige kunstboeken voorgesteld en werd zijn internationaal en multidisciplinaire magazine ‘Janus’ nieuw leven ingeblazen.

    Waarom Antwerpen? Eenvoudigweg omdat daar momenteel heel wat belangrijke kunsttentoonstellingen lopen gewijd aan het oeuvre van Fabre, waarvan in het MSK een passionant dialoog tussen oude en hedendaagse kunsten, gesymboliseerd door het evenbeeld van Fabre dat zich te pletter loopt tegen een schilderij van Jan Van Eyck.

     

    Het belangrijkste boek is, volgens critici, dit uitgegeven door het Mercatorfonds. Deze prestigieuze uitgeverij is beroemd om haar schitterende werken over Bouts, Van Eyck en Magritte. Nu brengt het fonds eindelijk een gelijkwaardig boekwerk uit gewijd aan een hedendaagse, levende kunstenaar. Het boek “Homo Faber”, naar de gelijknamige tentoonstelling in het Antwerps museum, een volumineus werk van zo’n 400 bladzijden brengt een overzicht van alle plastische verwezenlijkingen van de kunstenaar, van zijn schetsen en zijn tekeningen tot zijn installaties, zonder aan zijn performances en sculpturen voorbij te gaan.  Uiteraard kunnen zijn bictekeningen, zijn gevechtscènes, noch zijn keversculpturen ontbreken.

    Heel wat eminente, internationale kunstcritici komen aan het woord in dit lijvig boek van 400 bladzijden, verlucht met 320 schitterende illustraties. De editie werd (voorlopig) enkel in het Engels en Nederlands uitgebracht.

     

    Het tweede boek is tweetalig Nederlands-Frans. Even lijvig en handelend over de merkwaardige“Kijkdozen en denkmodellen". Kijkdozen spelen nu eenmaal een belangrijke rol in het werk van Jan Fabre, zowel in zijn beeldende als in zijn podiumkunst. De kijkdozen kunnen zowel theaterscènes voorstellen als ensceneringen van sculpturaal werk. Alhoewel hun bestaan zeer bekend is in de kunstwereld, werden ze nooit als dusdanig geëxposeerd of te boek gesteld. Het boek wordt uitgebracht door een nieuwkomer op de kunstboekenmarkt, Vision Publishers.

     

    Tot slot was er melding van de heropstanding van het kunstzinnige en verrijkende magazine ‘Janus’ waarvan Fabre de bedenker is, met op de voorpagina racer Michael Schumacher, die dan weer de ‘aangever’ moet zijn voor een ontmoeting met Jean Todt, niet alleen de manager van de Ferraristal, maar tevens een groot en gepassionneerd verzamelaar van kunst. Gezien de ‘kaft’ de lading dekt, zijn we ervan overtuigd dat Janus in de juiste slipstream zit.

     

    Aangekondigde richtprijzen :

     

    Jan Fabre, « De Bronzen », Editions Guy Pieters, 70 €.

     

    Jan Fabre, «Homo Faber», Mercatorfonds, 79€.

     

    Fabre, «Kijkdozen en Denkmodellen», Vision Publishers, 39€.

     

    «Janus»: www.janusonline.net

     

  • DE IMAGINAIRE WERELD VAN JAN FABRE

     

     

    Jan Fabre, ° Antwerpen, 14 december 1958, maakte naam als beeldend kunstenaar en theatermaker.

    Hij vervolmaakte zijn artistieke opleiding aan het Stedelijk Instituut voor Sierkunsten en aan de Koninklijke Academie voor Schone Kunsten.

    Tussen 1976 en 1980 schrijft Jan Fabre zijn eerste theaterteksten en verbaast zijn publiek met subtiele performances. Vanaf 1980 begint hij met regisseren..

    In 1982 wordt hij internationaal bekend met "Het is theater zoals te verwachten en te voorzien was". In 1984 vertoont hij "De Macht der Theaterlijke Dwaasheden" op de Biënnale van Venetië.

    Dit is de start van een grote  multiculturele carrière waar hij zijn kunde en veelzijdigheid wereldwijd bewijst.

     

    Op het vlak van teken- en beeldhouwkunst laat Jan Fabre zich evenmin onbetuigd. Zijn Bic-art- tekeningen rond alle mogelijke thema’s veroveren de kunstwereld. Een en ander culmineerde in 'Tivoli' (1990) een kasteel helemaal behangen met bebict papier.

    Vanaf de negentiger jaren begint hij met schilden van kevers te werken.

    Zijn meest recente realisaties wekten algemeen ophef. Zijn "Heaven of Delight" in het Koninklijk Paleis van Brussel, een verwijzing naar "De Tuin der Lusten" van Hieronymus Bosch in het Museo del Prado in Madrid, is een opdracht van Koningin Paola. Zijn creatie bestaat erin, dat hij het plafond van de grote spiegelzaal en de grote luchters volledig belegd heeft met anderhalf miljoen groen-blauwglinsterende schilden van Thaise juweelkevers

     

    DE BRONZEN

     

    Waar kunsthandelaar Guy Pieters vandaag echter voornamelijk het accent wil op leggen, is de subtiliteit en de filosofie achter het bronzen oeuvre van Fabre.

    Voor de eerste maal worden de bronzen van Jan Fabre samengebracht naar één site, namelijk Saint-Paul Art Moderne, Chemin des Trious, Saint-Paul de Vence, een unieke locatie tegenover de Fondation Maeght.

    Omdat Saint Paul sinds mensenheugenis de bakermat is van de allergrootste kunstenaars uit de geschiedenis en de verzamelplaats voor kuntskenner en kunstliefhebber, wil Guy Pieters, precies daar, op deze kunsthistorische plek, de belangrijkheid van het ‘bronzen oeuvre’ van JAN FABRE aantonen.

    Monumentale beelden als ‘De man die de Wolken meet’ en ‘Searching for Utopia’, een enorme uitvergrote schildpad met een zelfportret als ridder bovenop het schild van zijn strijdros. Het bronzen beeld is 7 meter lang, 3 meter hoog en weegt zo’n kleine zes ton. De schildpad draagt een kosmologisch symbool dat in vele van zijn creaties terug te vinden is. De koepelvorm kan een allegorie zijn voor alle culturen en geloofsovertuigingen, de poten, als waren het zuilen, verheffen de koepel tot tempel, ja tot dragers van het hele universum Maar de inventiviteit van Jan Fabre houdt daar niet op.

     

    Searching for Utopia is haast een theaterscène, maar wat te zeggen van Battlefield, waar een ganse gevechtsscène wordt weergegeven op een ondergrond van gemalen boomschors.

    Achter iedere brons van Fabre schuilt een enorme filosofie, verweven met een mythologische, ja soms bijbelse benadering van elk thema en dan verwijs ik Sanguis Sum waar een paaslammetje geofferd wordt. Verder tref je er De Ruggegraat, Vermis Dorsualis & Devil Mask, De Man die Vuur Geeft, De Man die Huilt en Lacht en de meest recente werken als De Astronaut die de Zee Dirigeert en De Man die op het Water Schrijft.

     

    Een schitterend, rijk geïllustreerde cataloog met teksten van Philippe Dagen, Frank Maes, Philippe Van Cauteren, Stef Van Bellingen Michel Onfray, Georges Banu, Germano Celant, Paul Ardenne, Herman Parret, Giorgio Verzotti en Isabelle De Baets vergezelt deze unieke tentoonstelling.

     

    In Saint Paul de Vence wordt de Galerie Guy Pieters - SPam dus een zomer lang ingepalmd door de bronzen wereld van Jan Fabre.

     

     

    JAN FABRE, DE BRONZEN loopt van 1 juli tot 17 september 2006.

    De ‘Press Meeting’ en de cocktail-vernissage, in aanwezigheid van de kunstenaar, gaan door op zaterdag 22 juli, respectievelijk van 11.30 tot 14 uur en van 17 tot 22 uur.

    De tentoonstelling is dagelijks toegankelijk van 10 tot 18 uur. Inkom gratis.

    Voor alle info kan u terecht op +33 493 32 06 46 of saintpaul@guypietersgallery.

     

     

    COMPLETE BIOGRAFIE

     

     

    Jan Fabre, beeldend kunstenaar, theatermaker en auteur, werd geboren te Antwerpen in 1958. Eind jaren ‘70 volgde hij een opleiding aan de Koninklijke Academie Voor Schone Kunsten en aan het Stedelijk Instituut voor Sierkunsten en Ambachten te Antwerpen. Zijn eerste laboratorium was De Neus (1978-1979), een tent opgesteld in de ouderlijke tuin waar hij met behulp van een microscoop experimenteerde op insecten.

     

    Van 1976 tot 1982 maakte Fabre tal van solo performances. Eén van zijn eerste internationale performances was Bill us later (1979) in de Mott Street Gallery (New York). Hij maakte er woorden met dollarbiljetten van het publiek, die hij later tijdens de performance verbrandde. Voor Ilad of the Bic-Art (1980), gecreëerd in de Appel (Amsterdam), sloot Fabre zichzelf op in een witte kubus vol objecten om gedurende drie dagen en drie nachten te tekenen met blauwe balpen. Het volgende jaar herhaalde hij deze performance, Ilad of the Bic-Art, The Bic-Art Room in Salon Odessa (Leiden).

     

     

     

    Vanaf 1977 maakte hij films met de super 8 camera van zijn vader, onder meer Het gevecht (1979), Twee wormen (1979), Zelfmoord (1980) en De zak (1980). In 1997 maakte hij Een ontmoeting / Vstrecha waarin hij tijdens een gefilmde performance de Russische kunstenaar Ilya Kabakov en zichzelf opvoerde als respectievelijk een vlieg en een kever. Tijdens de film The Problem (2001) bespreken Dietmar Kamper, Peter Sloterdijk en Fabre de sfeer als filosofisch probleem. Angel of Death (2002) toont op vier schermen het door Fabre gechoreografeerde lichaam van William Forsythe, gefilmd in het Musée d’Anatomie (Montpellier).

     

    Fabres eerste tekeningen dateren van 1975. Sindsdien voert hij een niet aflatend onderzoek naar het medium tekenen. Hij experimenteert met verschillende materialen als bloed (cfr. My body, My blood, My landscape – 1978), sperma (cfr. Sperma van de Papegaai – 1990-2000) en tranen (cfr. Tranentekeningen). Een beroemde tekeningenreeks is Het uur blauw (1988). Andere series zijn The Fountain of the world (1979), Een ontmoeting / Vstrecha (het geheim van de kunst) (1997), ...

     

    Tot zijn bekendste werken behoren Tivoli, 1990 (Mechelen), het kasteel dat hij geheel bedekte met bic, De man die de wolken meet (1998), een bronzen sculptuur die ondermeer permanent is geplaatst op het SMAK (Gent), de Singel (Antwerpen), in de 21st Century Museum of Contemporary Art (Kanazawa) en in de nieuwe sculpturentuin van Catanzaro (Italië) en niet in het minst Heaven of Delight, een permanent werk in opdracht van Koningin Paola van België voor de Spiegelzaal in het Paleis te Brussel.

     

    Fabre heeft deelgenomen aan belangrijke internationale tentoonstellingen als de Biënnale van Venetië (1984, 1990 en 2003), de Documenta in Kassel (1982 en 1992), de Biënnale van Sao Paolo (1991), de Biënnale van Lyon (2000), De Biënnale van Valencia (2001) en de Biënnale van Istanbul (1992 and 2001).

    Hij stelde tentoon in Amsterdam, Brussel, Gent, Helsinki, Lissabon, Stuttgart, Hanover, Bazel, Frankfurt, München, Tokyo, New York, Palermo, Barcelona, Madrid, Lyon en Parijs.

     

    In 2000 creëerde Jan Fabre De benen van de rede ontveld voor de tentoonstelling “Over The Edges” gecureerd door Jan Hoet (Gent, 2000). Twee jaar later organiseert het Jan Hoet in het SMAK de tentoonstelling “gaude succurrere vitae, verheug u ter hulp te komen aan het leven” waar meer dan 200 tekeningen en 17 films uit het oeuvre van Fabre werden getoond. Deze tentoonstelling werd later overgenomen door de Galleria d'Arte Moderna e Contemporanea in Bergamo, Le Musée d'Art Contemporain (Lyon) en de Fundacio Joan Miro in Barcelona.

     

    In 2003 maakte Fabre Searching for Utopia (715 x 310 x 525 cm), een grote bronzen sculptuur van een man die de zee tegemoet rijdt op een kolossale schildpad. Initieel een project voor de tentoonstelling “Beaufort 2003, Triënnale voor hedendaagse kunst aan zee”, later getoond in “Outlook” (Athene Culturele Olympiade van 2003), nu een permanent werk in Nieuwpoort (België).

     

     

    In 2004 gaf de universiteit van Leuven de opdracht voor Totem. De technische ontwikkeling van deze enorme rechtopstaande naald met opgespelde kever, gebeurde in samenwerking met wetenschappers van de Universiteit van Leuven.

     

    In 2001 keerde Fabre terug naar het medium performance met Sanguis / Mantis op het Festival Polysonneries te Lyon.

    In 2004 deed hij samen met Marina Abramovic de performance Virgin / Warrior in het  Palais de Tokyo te Parijs met als focus “kunst is de triomf van de nederigheid”.

     

    In 2005 nam hij deel aan de  tentoonstelling “Visionair België” in het Paleis voor Schone Kunsten te Brussel, de laatste tentoonstelling van Harald Szeemann.

     

    In 2006 loopt een grote dubbeltentoonstelling “Homo Fabere” te Antwerpen in het Koninklijk Museum Schone Kunsten Antwerpen en het Museum voor hedendaagse kunst Antwerpen. Tot slot werd Fabre, uitgenodigd voor een solotentoonstelling in het Museum voor Moderne kunst in Dubrovnik; expositie die begin juli van start ging.